İşçi məzuniyyətdən istifadə etmirsə, işəgötürən onu məzuniyyətə göndərə bilərmi?

Əmək münasibətləri çərçivəsində işçilərin istirahət hüququ qanunvericiliklə qorunur. Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsinə əsasən, hər bir işçi müəyyən müddət işlədikdən sonra ödənişli əmək məzuniyyəti hüququ əldə edir.

Lakin praktikada tez-tez belə vəziyyət yaranır: işçi müxtəlif səbəblərdən məzuniyyətə çıxmaq istəmir və ya bunu uzun müddət təxirə salır. Bu halda sual yaranır – işəgötürən işçini məzuniyyətə göndərə bilərmi?

İşçi məzuniyyətə çıxmaqdan imtina edərsə nə baş verir?

Əmək qanunvericiliyinə görə müəssisələrdə məzuniyyətlərin verilməsi əvvəlcədən hazırlanmış məzuniyyət qrafiki əsasında həyata keçirilir.

Əgər işçi:

məzuniyyət qrafikinə əməl etmirsə
məzuniyyət üçün ərizə təqdim etmirsə
və ya məzuniyyət hüququndan istifadəni davamlı olaraq gecikdirirsə

işəgötürən onu əmrlə məzuniyyətə göndərə bilər.

Bu, işçinin istirahət hüququnun qorunması məqsədi daşıyır.

İşəgötürən işçini necə məzuniyyətə göndərə bilər?

İşəgötürən işçinin məzuniyyətə göndərilməsi ilə bağlı aşağıdakı prosedura riayət etməlidir:

İşçiyə əvvəlcədən yazılı xəbərdarlıq edilməlidir
Xəbərdarlıq kağız və ya elektron sistem vasitəsilə təqdim edilə bilər
İşçi məzuniyyət üçün müraciət etməsə belə, işəgötürən rəsmi əmr verə bilər

Bu əmr əsasında işçi məzuniyyətə göndərilir və məzuniyyət ödənişi həyata keçirilir.

Məzuniyyət başqa vaxta keçirilə bilərmi?

Bəzi hallarda işçi və işəgötürən qarşılıqlı razılığa gələrək məzuniyyətin vaxtını dəyişə bilərlər.

Bu, xüsusilə aşağıdakı hallarda baş verir:

müəssisədə iş yükü çox olduqda
işçinin şəxsi səbəbləri olduqda
tərəflər arasında razılaşma əldə edildikdə

Belə hallarda məzuniyyət başqa tarixə keçirilə bilər.

Sahibkarlar üçün vacib məqam

Əmək münasibətlərinin düzgün tənzimlənməsi xüsusilə sahibkarlar üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Yeni biznes qurmaq istəyən şəxslər fəaliyyətə başlamazdan əvvəl:

vöen açmaq
vergi uçotuna qeydiyyatdan keçmək
işçilərlə əmək müqaviləsi bağlamaq
əmək və vergi qanunvericiliyinə əməl etmək

kimi məsələləri düzgün şəkildə həyata keçirməlidirlər.

Hazırda onlayn vöen açmaq / vöen qeydiyyatı prosesi tam elektron qaydada həyata keçirilə bilir və sahibkarlar fəaliyyətə qısa müddətdə başlaya bilirlər.

İşəgötürənlər üçün hüquqi risklər

Əgər işəgötürən:

məzuniyyət hüququnu təmin etmirsə
məzuniyyət qrafikinə əməl etmirsə
işçini uzun müddət məzuniyyətsiz işlədərsə

bu halda əmək qanunvericiliyinin pozulması baş verə bilər və inzibati məsuliyyət yarana bilər.

Bu səbəbdən sahibkarlar üçün həm əmək, həm də vergi məsələlərinin düzgün idarə olunması vacibdir.

Əmək Məcəlləsinə əsasən işçi məzuniyyət hüququndan istifadə etmədikdə işəgötürən onu rəsmi əmr əsasında məzuniyyətə göndərə bilər. Bu qayda işçinin istirahət hüququnun qorunmasına xidmət edir.

Sahibkarlar üçün isə fəaliyyətə başlamazdan əvvəl vöen açmaq, onlayn vöen qeydiyyatı aparmaq və əmək münasibətlərini qanunvericiliyə uyğun təşkil etmək mühüm əhəmiyyət daşıyır.